Aleja Centralna zmieni jedną z najbardziej uczęszczanych przestrzeni w centrum Warszawy. Rozpoczęła się przebudowa trzech pasaży łączących popularną „patelnię” przy stacji metra Centrum z rejonem Dworca Centralnego. Znikną nierówne chodniki i część betonowych nawierzchni, a w ich miejscu pojawią się kamienne płyty, nowe nasadzenia, ławki i pergole. Inwestycja będzie kosztować ponad 10,6 mln zł, a jej zakończenie zaplanowano na pierwszy kwartał 2027 roku. Równolegle na Pradze-Północ rozpoczęło się sadzenie drzew na przebudowywanej ulicy Okrzei. Oba przedsięwzięcia są częścią programu Nowe Centrum Warszawy.
W piątek, 23 października 2026 roku, Zarząd Dróg Miejskich w Warszawie poinformował o rozpoczęciu kompleksowej przebudowy pasaży znajdujących się w sąsiedztwie Pałacu Kultury i Nauki oraz stacji Warszawa Śródmieście. Inwestycja obejmuje trzy ciągi piesze noszące imiona polskich poetek: Wisławy Szymborskiej, Kazimiery Iłłakowiczówny i Zuzanny Ginczanki. Po zakończeniu prac utworzą one jedną, uporządkowaną przestrzeń pod nazwą Aleja Centralna. Nowy ciąg pieszy połączy okolice metra Centrum z rejonem Dworca Centralnego i ulicy Emilii Plater. Każdego dnia z tej trasy korzystają tysiące mieszkańców stolicy, pracowników pobliskich biur oraz podróżnych przemieszczających się pomiędzy metrem a koleją.
Jednym z głównych celów przebudowy jest poprawa komfortu poruszania się po tej części Śródmieścia. Obecnie nawierzchnia pasaży jest miejscami nierówna, zużyta i niewygodna, szczególnie dla osób ciągnących walizki, prowadzących wózki dziecięce lub mających ograniczoną mobilność. Zarząd Dróg Miejskich zaplanował wymianę dotychczasowych chodników na nowe płyty kamienne, których wygląd będzie nawiązywał do historycznego otoczenia Pałacu Kultury i Nauki. Zmiany mają uporządkować przestrzeń i ułatwić codzienne przemieszczanie się pomiędzy najważniejszymi punktami komunikacyjnymi w centrum Warszawy.
Modernizacja nie ograniczy się wyłącznie do trzech głównych pasaży. Roboty obejmą również przecinające je alejki, których patronkami są Halina Poświatowska, Anna Świrszczyńska, Izabela Morska oraz Irena Krzywicka. Wszystkie przebudowywane fragmenty mają tworzyć spójną przestrzeń, w której piesi będą mogli wygodniej poruszać się pomiędzy stacją metra Centrum, dworcem Warszawa Śródmieście oraz okolicami Dworca Centralnego.
Istotnym elementem inwestycji będzie zwiększenie powierzchni biologicznie czynnej i uporządkowanie istniejącej zieleni. Zgodnie z informacjami Zarządu Dróg Miejskich z terenu objętego przebudową usuniętych zostanie około 800 metrów kwadratowych utwardzonych nawierzchni. Dzięki temu powstanie dodatkowa przestrzeń pod roślinność. Docelowo rabaty i tereny zielone objęte modernizacją mają zajmować blisko 9 tysięcy metrów kwadratowych. Nie oznacza to jednak utworzenia od podstaw tak dużej powierzchni zieleni, ponieważ projekt obejmuje również reorganizację i przebudowę już istniejących nasadzeń.
Przy projektowaniu zieleni wykorzystano inspiracje pierwotnymi założeniami zagospodarowania otoczenia Pałacu Kultury i Nauki z lat 50. XX wieku. Roślinność będzie tworzyć nieregularne kompozycje, dostosowane do charakteru tej części miasta. Wśród planowanych nasadzeń znalazły się derenie, śnieguliczki i róże, a także byliny oraz trawy ozdobne, w tym szałwie, krwawniki i ostnice. Projekt przewiduje również nowe drzewa oraz mniejsze formy wielopienne. Łącznie zaplanowano około 40 drzew i roślin o formach wielopiennych.
Możliwości sadzenia większych drzew w tej części centrum Warszawy ogranicza znajdująca się pod ziemią infrastruktura kolejowa. Pod pasażami przebiega linia średnicowa, a strop jej tunelu w niektórych miejscach nie zapewnia wystarczającej przestrzeni dla rozwoju systemów korzeniowych. Z tego względu tam, gdzie nie będzie możliwe posadzenie dużych drzew, projektanci przewidzieli zastosowanie mniejszych roślin wielopiennych. Większe drzewa pojawią się natomiast w miejscach, w których pozwalają na to warunki techniczne.
Aleja Centralna otrzyma także nowe elementy małej architektury. W pobliżu Kinoteki zostanie odtworzony charakterystyczny zegar słoneczny, który znajdzie swoje miejsce w nowej kamiennej nawierzchni. W sąsiedztwie pojawią się ławki oraz pergole obsadzone pnączami, między innymi winoroślą i milinem. Rośliny mają z czasem tworzyć zacienione miejsca odpoczynku. Zmodernizowane zostanie również oświetlenie. Stare betonowe słupy znajdujące się po stronie stacji Warszawa Śródmieście zastąpią nowe aluminiowe latarnie.
Przebudowa przyniesie także zmiany dla rowerzystów. Pasaż Kazimiery Iłłakowiczówny zostanie udostępniony do przejazdu rowerowego na odcinku pomiędzy ulicami Marszałkowską i Emilii Plater. Jak informuje wykonawca, firma Balzola Polska, połączenie będzie miało około 300 metrów długości. Ma ono ułatwić przemieszczanie się rowerem przez ścisłe centrum Warszawy, w sąsiedztwie jednego z najważniejszych węzłów komunikacyjnych stolicy.
Za realizację przebudowy odpowiada Balzola Polska, która zawarła umowę z miastem stołecznym Warszawa reprezentowanym przez Zarząd Dróg Miejskich. Wartość kontraktu wynosi dokładnie 10 638 916,16 zł brutto. W postępowaniu przetargowym uczestniczyło sześć firm, których oferty opiewały na kwoty od około 10,6 mln do 27,5 mln zł. Wybrano najtańszą propozycję. Zgodnie z informacjami wykonawcy zakończenie inwestycji planowane jest na pierwszy kwartał 2027 roku.
Rozpoczęcie przebudowy Alei Centralnej zbiegło się z kolejnym etapem modernizacji ulicy Okrzei na Pradze-Północ. W piątek, 23 października, Zarząd Dróg Miejskich poinformował, że na przebudowywanej ulicy rozpoczęło się sadzenie pierwszych nowych drzew. Modernizacja obejmuje odcinek pomiędzy Wybrzeżem Szczecińskim a ulicą Jagiellońską. Po zakończeniu prac samochody i autobusy nadal będą poruszały się jednym pasem w jednym kierunku, natomiast większą część przestrzeni przeznaczono dla pieszych i rowerzystów. Po północnej stronie ulicy powstaje dwukierunkowa droga rowerowa, a po obu stronach zaplanowano szerokie chodniki oraz miejsca pod ogródki gastronomiczne.
Jedną z najważniejszych zmian na ulicy Okrzei będzie zwiększenie ilości zieleni. Projekt przewiduje posadzenie 74 nowych drzew, w tym różnych odmian klonów, grusz drobnoowocowych oraz ambrowców balsamicznych. Nasadzenia uzupełnią krzewy i rabaty bylinowe, w których znajdą się między innymi fiołki, jeżówki i tulipany. Roślinność zostanie rozmieszczona w wielowarstwowych kompozycjach, które mają pomagać w zatrzymywaniu wody opadowej i ograniczaniu nagrzewania się przestrzeni miejskiej. Na przebudowywanej ulicy powstaną również miejsca odpoczynku wyposażone w elementy małej architektury.
Modernizacja Okrzei stanowi część szerszych zmian urbanistycznych na prawym brzegu Wisły. Po zakończeniu prac ulica ma stać się naturalnym przedłużeniem Kładki Magdaleny Abakanowicz, łączącej Pragę z lewobrzeżną częścią Warszawy. W ten sposób miasto zamierza rozwijać sieć wygodnych połączeń pieszych i rowerowych pomiędzy Śródmieściem a Pragą-Północ. Równolegle przygotowywane są kolejne przedsięwzięcia obejmujące przebudowę ulic, placów i terenów zielonych w ramach projektu Stare ulice Nowej Pragi.
Aleja Centralna i ulica Okrzei są elementami programu Nowe Centrum Warszawy, zakładającego stopniową modernizację przestrzeni publicznych po obu stronach Wisły. W ramach tego przedsięwzięcia powstał już Plac Centralny przed Pałacem Kultury i Nauki, a zmiany objęły również rejon ulic Złotej, Zgoda, Jasnej i Sienkiewicza. Miasto zapowiada ponadto przebudowę ulicy Kruczej oraz modernizację ulicy Karowej wraz z zabytkowym Wiaduktem im. Stanisława Markiewicza. Inwestycje mają tworzyć powiązaną sieć tras pieszych, rowerowych i przestrzeni rekreacyjnych, ułatwiających poruszanie się po centrum Warszawy.
Po zakończeniu przebudowy Aleja Centralna ma stać się wygodniejszym połączeniem pomiędzy metrem Centrum, stacją Warszawa Śródmieście a Dworcem Centralnym. Nowa nawierzchnia, uporządkowana zieleń, dodatkowe miejsca odpoczynku i oświetlenie mają poprawić wygląd oraz funkcjonalność jednej z najbardziej uczęszczanych przestrzeni stolicy. Zgodnie z harmonogramem wykonawcy mieszkańcy i podróżni będą mogli korzystać z odnowionego ciągu pieszego w pierwszym kwartale 2027 roku.
